Đoạn Trường Tân Thanh (Nguyễn Du)

Image

Đoạn Trường Tân Thanh (Nguyễn Du)

Trăm năm, trong cõi người ta,

Chữ tài, chữ mệnh, khéo là ghét nhau.

Trải qua một cuộc bể dâu,

Những điều trông thấy mà đau đớn lòng;

Lạ gì bỉ sắc, tư phong,

Trời xanh quen thói má hồng đánh ghen.

I

Cảo thơm lần giở trước đèn,

“Phong tình cổ lục” còn truyền sữ xanh.

Rằng: Năm Gia tĩnh triều Minh,

Bốn phương phẳng lặng, hai Kinh vững vàng.

Có nhà viên ngoại họ Vương,

Gia tư nghĩ cũng thường thường bậc trung.

Một trai con thứ rốt lòng,

Vương Quan là chữ, nối dòng nho gia.

Đầu lòng hai ả tố nga,

Thúy Kiều là chị, em là Thúy Vân.

Mai cốt cách, tuyết tinh thần:

Một người một vẻ, mười phân vẹn mười.

Vân xem trang trọng khác vời,

Khuôn trăng đầy đặn, nét ngài nở nang.

Hoa cười, ngọc thốt, đoan trang,

Mây thua nước tóc, tuyết nhương màu da.

Kiều càng sắc sảo mặn mà,

So bề tài sắc, lại là phần hơn.

Làn thu thủy, nét xuân sơn,

Hoa ghen thua thắm, liễu hờn kém xanh.

Môt hai nghiêng nước nghiêng thành,

Sắc đành đòi một, tài đành họa hai.

Thông minh vốn sẵn tính trời,

Pha nghề thi họa, đủ mùi ca ngâm.

Cung, thương, làu bậc ngũ âm,

Nghề riêng ăn đứt hồ cầm một trương.

Khúc nhà tay lựa nên chương,

Môt thiên bạc mênh lại càng não nhân.

Phong lưu rất mực hồng quần,

Xuân xanh xấp xỉ tới tuần cập kê.

Êm đềm trướng rũ màn che,

Tường đông ong bướm đi về mặc ai.

II

Ngày xuân con én đưa thoi,

Thiều quang chín chục đã ngoài sáu mươi.

Cỏ non xanh tận chân trời,

Cành lê trắng điểm một vài bông hoa.

Thanh minh trong tiết tháng ba,

Lễ là Tảo mộ, hội là Đạp thanh.

Gần xa nô nức yến anh,

Chị em sắm sửa bộ hành chơi xuân.

Dập dìu tài tử giai nhân,

Ngựa xe như nước áo quần như nêm.

Ngổn ngang gò đống kéo lên,

Thoi vàng vó rắc, tro tiền giấy bay.

Tà tà bóng ngả về tây,

Chị em thơ thẩn dan tay ra về.

Bước lần theo ngọn tiểu khê,

Lần xem phong cảnh có bề thanh thanh.

Nao nao dòng nước uốn quanh,

Dịp cầu nho nhỏ cuối ghềnh bắc ngang.

Sè sè nắm đất bên đường,

Dàu dàu ngọn cỏ, nửa vàng nửa xanh.

Rằng: “Sao trong tiết Thanh minh,

“Mà đây hương khói vắng tanh thế mà?”

Vương Quan mới dẫn gần xa:

“Đạm Tiên nàng ấy xưa là ca nhi.

“Nổi danh tài sắc một thì,

“Xôn xao ngoài cửa, hiếm gì yến anh.

“Phận hồng nhan có mong manh,

“Nửa chừng xuân, thoắt gãy cành thiên hương.

“Có người khách ở viễn phương,

“Xa nghe cũng nức tiếng nàng tìm chơi.

“Thuyền tình vừa ghé đến nơi,

“Thì đà trâm gãy bình rơi bao giờ!

“Buồng không lặng ngắt như tờ,

“Dấu xe ngựa đã rêu lờ mờ xanh.

“Khóc than khôn xiết sự tình,

“Khéo vô duyên bấy là mình với ta!

“Đã không duyên trước chăng mà,

“Thì chi chút ước gọi là duyên sau.

“Sắm sanh nếp tử, xe châu,

“Vùi nông một nấm, mặc dầu cỏ hoa.

“Trải bao thỏ lặn, ác tà,

“Ấy mồ vô chủ, ai mà viếng thăm!

Lòng đâu sẵn món thương tâm,

Thoạt nghe Kiều đã đầm đầm châu sa:

“Đau đớn thay, phận đàn bà!

“Lời rằng bạc mệnh cũng là lời chung.

“Phũ phàng chi bấy Hóa công!

“Ngày xanh mòn mỏi, má hồng phôi pha.

“Sống làm vợ khắp người ta,

“Hại thay! thác xuống làm ma không chồng!

“Nào người phượng chạ, loan chung,

“Nào người tích lục, tham hồng là ai?

“Đã không kẻ đoái, người hoài,

“Sẵn đây ta kiếm một vài nén hương.

“Gọi là gặp gỡ giữa đường,

“Họa là người dưới suối vàng biết cho.

Lâm râm khấn khứa nhỏ to,

Sụp ngồi, đặt cỏ trước mồ, bước ra.

Một vùng cỏ áy, bóng tà,

Gió hiu hiu thổi một và bông lau.

Rút trâm sẵn giắt mái đầu,

Vạch da cây, vịnh bốn câu ba vần.

Lại càng mê mẩn tâm thần,

Lại càng đứng lặng tần ngần chẳng ra.

Lại càng ủ dột nét hoa,

Sầu tuôn đứt nối, châu sa vắn dài!

Vân rằng: “Chị cũng nực cười,

“Khéo dư nước mắt, khóc người đời xưa!”

Rằng: “Hồng nhan tự nghìn xưa,

“Cái điều bạc mệnh có chừa ai đâu.

“Nỗi niềm tưởng đến mà đau,

“Thấy người nằm đó, biết sau thế nào?”

Quan rằng: “Chị nói hay sao,

“Một lời là một vân vào khó nghe!

“Ở đây âm khí nặng nề,

“Bóng chiều đã ngã, dặm về còn xa.”

Kiều rằng: “Những đấng tài hoa,

“Thác là thể phách, còn là tinh anh,

“Dễ hay tình lại gặp tình,

“Chờ xem, ắt thấy hiển linh bây giờ.”

Một lời nói chửa kịp thưa,

Phút đâu trận gió cuốn cờ đến ngay.

Ào ào đổ lộc, rung cây,

Ở trong dường có hương bay ít nhiều.

Đè chừng ngọn gió lần theo,

Dấu giày từng bước in rêu rành rành.

Mặt nhìn, ai nấy đều kinh,

Nàng rằng: “Này thực tinh thành chẳng xa.

“Hữu tình ta lại gặp ta,

“Chớ nều hiển, mới là chị em.”

Đã lòng hiển hiện cho xem,

Tạ lòng, nàng lại nối thêm vài lời.

Lòng thơ lai láng bồi hồi,

Gốc cây, lại vạch một bài cổ thi.

– Trần Anh Nhật

————————-

image source: http://khoavanhoc-ngonngu.edu.vn/home/images/stories/12.gif

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s